Rak prostaty jest to jeden z najczęstszych nowotworów u mężczyzn w starszym wieku. W Polsce stanowi on trzecią pod względem częstości przyczynę zgonów na choroby nowotworowe wśród mężczyzn. Rozwija się powoli, niekiedy bezobjawowo. Czy dlatego wykrycie go w fazie, w której można leczyć go radykalnie i skutecznie jest tak ważne?

- Oczywiście! Każda zmiana nowotworowa wykryta we wczesnym stadium daje szansę na wyleczenie lub przynajmniej znaczące przedłużenie życia pacjenta. Wczesnej diagnostyce służą regularne badania gruczołu krokowego u urologa mężczyzn, którzy przekroczyli 40. rok życia lub wcześniej, jeśli pojawią się zaburzenia w oddawaniu moczu lub jeśli ktoś w najbliższej rodzinie chorował na raka prostaty. Niestety, nie wiemy jak wielu mężczyzn odwleka wizytę u urologa. Spowodowane jest to zarówno skrępowaniem jak i brakiem podstawowej wiedzy na temat chorób prostaty oraz możliwości ich leczenia.

Proszę powiedzieć jakie inne czynniki, poza wiekiem i uwarunkowaniami genetycznymi, sprzyjają występowaniu raka prostaty?

- Choroba częściej występuje u mężczyzn otyłych, spożywających dużo mięsa, tłuszczu, a mało warzyw i owoców. Sprzyja jej siedzący tryb życia, wstrzemięźliwość płciowa, choroby weneryczne, stany zapalne dróg moczowych. Na wystąpienie dolegliwości mają wpływ używki powodujące obrzęk gruczołu krokowego, w tym alkohol, zwłaszcza wysokoprocentowy oraz nadmierna ilość ostrych przypraw. Stres i napięcia nerwowe, także wymieniane są wśród czynników ryzyka.

Jakie są objawy choroby? Na co należy zwracać szczególną uwagę?

- Prawdopodobieństwo zachorowania na raka prostaty wzrasta po 55. roku życia. We wczesnej fazie nie powoduje on żadnych dolegliwości, ale może być wykryty przez urologa w badaniu okresowym, co daje możliwość wyleczenia. Dopiero zaawansowany rak powoduje dolegliwości podobne do tych, jak w łagodnym rozroście gruczołu krokowego. Dlatego nie wolno ignorować żadnych dolegliwości ze strony układu moczowego.

Jak często mężczyźni powinni się badać i na czym polega badanie?

- Bardzo ważne jest palpacyjne badanie stercza przez urologa, umożliwiające ocenę wielości gruczołu krokowego oraz ewentualne wczesne wykrycie raka. Jest to badanie podstawowe, któremu mężczyźni powinni być poddawani raz w roku. W przypadku wątpliwości lub określenia grupy ryzyka wykonujemy badanie krwi w celu oznaczenia czynności nerek i tzw. PSA, który ulega wzrostowi w stanach zapalnych i w raku stercza. Natomiast w badaniu ultrasonograficznym oceniamy nerki, pęcherz moczowy, wymiary stercza i objętość moczu jaka pozostaje w pęcherzu po zakończeniu jego oddawania.

RAK PROSTATY...

...występuje u blisko 30% mężczyzn około 50. roku życia oraz u 80% mężczyzn w wieku lat 80. Choroba polega na niekontrolowanym, nadmiernym mnożeniu się nieprawidłowych komórek, które powodują powstanie guza.
Złożona budowa anatomiczna i fizjologiczna prostaty sprzyja rozwojowi nowotworu. Stercz to narząd składający się z mięśni, gruczołów i podporowej tkanki łącznej włóknistej. We wnętrzu prostaty znajduje się wiele małych gruczołów. Wytwarzają one płyn, który specjalnymi przewodami uwalniany jest do cewki moczowej. Prostata obejmuje nasieniowód i część cewki moczowej. Tkanka włóknista otacza gruczoł na zewnątrz i nazywana jest torebką stercza. Torebka prostaty jest bardzo umięśniona, dlatego rak nie przybiera postaci jednolitego guza, tylko rodzaj „nacieku” wzdłuż naczyń krwionośnych i chłonnych. Taka struktura nowotworu decyduje o trudnościach w jego usunięciu. Charakter raka prostaty sprzyja przerzutom do innych organów.